Τράπεζες

Γράφει ο Βασίλης Βιλιάρδος

Οι τράπεζες είναι σε θέση να δίνουν πιστώσεις και να διενεργούν κάθε είδους συναλλαγή, χωρίς να διαθέτουν ούτε ένα ευρώ στην κεντρική τράπεζα ή στο ταμείο τους. Εν τούτοις, αυτό μπορεί να συμβεί εάν υπάρχει μία μόνο τράπεζα ή εάν τα εμβάσματα από τους λογαριασμούς των πελατών τους (για τα μετρητά ισχύουν άλλοι κανόνες) ισοσκελίζονται στο τέλος της κάθε ημέρας. 

Ακολουθήστε μας στο Facebook Τελευταία Έξοδος 

Με απλά λόγια, εάν τα εμβάσματα πελατών προς την Εθνική από την Πειραιώς και από την Πειραιώς προς την Εθνική ήταν στο ίδιο ύψος, τότε δεν θα υπήρχε κανένα πρόβλημα. 

Στην πραγματικότητα όμως, οι εισροές και οι εκροές χρημάτων στις τράπεζες δεν είναι ποτέ οι ίδιες - οπότε, εκείνη η τράπεζα που οι εισροές της είναι μικρότερες από τις εκροές, είναι υποχρεωμένη να καλύπτει τη διαφορά με κεντρικά χρήματα (οι τράπεζες δημιουργούν μεν λογιστικά χρήματα από το πουθενά όταν δίνουν δάνεια, αλλά μεταξύ τους απαιτούν πραγματικά χρήματα).

Αυτά τα χρήματα τώρα για τις μεταξύ τους συναλλαγές, μπορούν να τα εξασφαλίσουν είτε από την κεντρική τράπεζα, είτε από τη διατραπεζική αγορά - από άλλες τράπεζες δηλαδή που διαθέτουν χρήματα στην κεντρική και μπορούν να τα δανείσουν έναντι ενός επιτοκίου. Οι τράπεζες χρειάζονται λοιπόν πραγματικά χρήματα, όμως το ύψος τους δεν εξαρτάται από τα δάνεια που δίνουν - αλλά από τις καθημερινές καταθέσεις και αναλήψεις των πελατών τους. 

Επειδή τώρα δεν είναι σε θέση να τις ελέγχουν, είναι δυνατόν να βρεθούν σε στενότητα ρευστότητας και να χρεοκοπήσουν - εάν δεν μπορέσουν να δανειστούν αυτά που χρειάζονται από την κεντρική ή από τις άλλες τράπεζες για να εκτελέσουν μία πληρωμή, είτε επειδή η πιστοληπτική τους αξιολόγηση δεν το επιτρέπει, είτε λόγω του ότι δεν διαθέτουν τις απαιτούμενες εγγυήσεις. Σε κάθε περίπτωση, τα προβλήματα τους δεν έχουν καμία σχέση με την παροχή δανείων προς τους πελάτες τους - η οποία είναι εφικτή με το απλό πάτημα ενός κουμπιού και τη δημιουργία χρημάτων από το πουθενά.

Όσο λιγότερες τράπεζες τώρα υπάρχουν σε μία χώρα, τόσο πιο δύσκολο είναι να χρεοκοπήσουν, όσον αφορά τις εγχώριες συναλλαγές τους - ενώ όταν είναι μόνο μία, τότε δεν υπάρχει τέτοιου είδους πρόβλημα. Αυτός είναι ο λόγος που συχνά, σε χώρες με τραπεζικά προβλήματα, επιδιώκεται η συγχώνευση των τραπεζών - σημειώνοντας πως στην Ελλάδα το πρόβλημα δεν είναι η αδυναμία των τραπεζών να παρέχουν δάνεια, αλλά η μηδενική πιστοληπτική τους ικανότητα, οι μειωμένες εγγυήσεις που διαθέτουν, κυρίως δε η μηδενική πιστοληπτική ικανότητα των Ελλήνων πελατών τους - γεγονός που φαίνεται από το ότι δάνεισαν 1 δις € στη FRAPORT χωρίς καμία δυσκολία, για να εξαγοράσει σε μία εξευτελιστική τιμή και με μία σκανδαλώδη σύμβαση τα αεροδρόμια μας. 

Όσον αφορά δε τις καταθέσεις, ασφαλώς δεν υπάρχουν στα ταμεία των τραπεζών - όχι όμως επειδή τις δανείζουν, αλλά λόγω του ότι τις επενδύουν. Θεωρούνται δε ως δάνειο των καταθετών που χάνεται, εάν η τράπεζα πτωχεύσει.

Πηγή