Προσοχή στα 5 αυτά χόρτα που θα σε στείλουν αδιάβαστο!

ΣΧΟΛΙΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟΥ: Στο τέλος του άρθρου παραθέτουμε εκτενές σχόλιο αναγνώστη του ιστολογίου μας, με λάθη και παραλήψεις που παρατήρησε στο συγκεκριμένο άρθρο.

Η πιο κλασική ερώτηση που μου κάνουν οι άνθρωποι, όταν μαθαίνουν τι δουλειά κάνω, είναι αν έχω πάθει ποτέ δηλητηρίαση από χόρτα. 

Ευτυχώς, τα χόρτα που μπορούν να σε στείλουν στο νοσοκομείο ή και στον άλλο κόσμο είναι πολύ λίγα στη χώρα μας. 

Η γνώση σε κάθε περίπτωση είναι χρήσιμη, αν θέλουμε να μαζεύουμε χόρτα με ασφάλεια. 

Ας δούμε μερικά από τα πιο συνηθισμένα τοξικά χόρτα που μπορούμε να συναντήσουμε:

1. Το φιδόχορτο ή δρακοντιά (Arum italicum) 

Η δρακοντιά είναι ένα πολυετές ποώδες φυτό των εύκρατων περιοχών. Φυτρώνει σε χωράφια, χαντάκια και άκρες δρόμων σε χαμηλό υψόμετρο. Αν και ύστερα από κατάλληλη επεξεργασία έχει φαρμακευτικές ιδιότητες, η κατανάλωσή του ως έχει προκαλεί οίδημα γλώσσας, εμετούς, σπασμούς, διαστολή κόρης και αναισθησία. Τα φύλλα του ερεθίζουν το δέρμα, ενώ επίσης περιέχει ένα δηλητήριο χημικώς ασταθές, την αροίνη, η οποία είναι ερεθιστική για το δέρμα. 

Ήδη από τον 17ο αι., οι γυναίκες παρασκεύαζαν από τις ρίζες της δρακοντιάς ένα απόσταγμα που χρησιμοποιούσαν ως καλλυντικό προσώπου, για ανανέωση του γερασμένου δέρματος.

2. Ο φλόμος («Με φλόμωσες» που λέμε!) 

Οι παλιοί κάτοικοι του χωριού μου συνήθιζαν να ψαρεύουν στο ποτάμι χρησιμοποιώντας το γάλα του φλόμου. Είναι τόσο τοξικό που τα ψάρια κολυμπούσαν πανικόβλητα προς την επιφάνεια, όπου ο επίδοξος ψαράς παραμόνευε με την απόχη του. Αν τύχει και το γάλα του φλόμου έρθει σε επαφή με τη γλώσσα σας, θα καίγεστε για 2-3 μέρες και θα χάσετε την αίσθηση της γεύσης. Πολύ καλή λύση αν θέλετε να παρευρίσκεστε σε γεύματα με κακό φαγητό! Αν φτάσει και στο στομάχι σας, τότε η επίσκεψη στα εξωτερικά ιατρεία είναι αναπόφευκτη.

3. Το κώνειο (Conium maculatum L) 

Το φυτό που έστειλε στον Άδη τον μέγα φιλόσοφο Σωκράτη είναι σχεδόν παντού. Μοιάζει αρκετά με το αγριοκάροτο, αλλά είναι λιγότερο «χνουδωτό» και ο κορμός του έχει μαύρα στίγματα. Θέλει αρκετή προσοχή, γιατί είναι πολύ διαδεδομένο στην Ελλάδα και στην όψη μοιάζει με πολλά βρώσιμα χόρτα. 

Περιέχει ουσίες, οι οποίες δεν έχουν ακόμα προσδιοριστεί, που μπορεί να προκαλέσουν παροδική μείωση στη αντίληψή μας. Εξ ου και ο χαρακτηρισμός «βλίτο» για κάποιους ανθρώπους. Επίσης, ο χαρακτηρισμός «δεν τρώω κουτόχορτο» , στο βλίτο αναφέρεται.

4. Το διαβολόχορτο (Datura) 

Το διαβολόχορτο χρησιμοποιείται συχνά από θανάσιμες πεθερές που θέλουν να θανατώσουν τους γαμπρούς τους με μια χορτόπιτα. Το βρίσκουμε το καλοκαίρι να φυτρώνει σε καλλιεργήσιμα χωράφια ανάμεσα σε βλίτα, κολοκυθάκια, μπάμιες και άλλα κηπευτικά. Ο μύθος ότι μοιάζει με βλίτο αναπαράγεται από τις πεθερές που θέλουν να καλύψουν τα φονικά τους ένστικτα. Ακόμα και αν δεν το ξεχωρίσεις από τα φύλλα του, το χαρακτηριστικό «καστανάκι» που κυοφορεί το επίσης ευδιάκριτο λουλούδι του κάνει μπαμ.

Το επιστημονικό του όνομα (“Εκβάλλιον το ελατήριον”), το φυτό το πήρε επειδή όταν κάποιος αγγίξει τους καρπούς, αυτοί εκτοξεύονται παντού. Ωραίο παιχνίδι!

5. Η πικραγγουριά (Ecballium elaterium) 

Η πικραγγουριά μοιάζει λίγο με μικρή πεπονιά και τη συναντάμε τόσο σε καλλιεργήσιμα χωράφια όσο και στο βουνό. Η κατανάλωσή της σε μικρές ποσότητες αρχικά θα σας φέρει σε μια κατάσταση χαλάρωσης. Αν το παρακάνετε, όμως, θα ακολουθήσει λιποθυμία και θα χρειαστείτε πλύση στομάχου. Τα σπόρια της κρύβονται σε ένα χαρακτηριστικό στρογγυλό μπαλάκι που μοιάζει με λάμπα και κάνει την πικραγγουριά ευδιάκριτη από τα 500 μ. μακριά. Δεν το καταναλώνουμε σε καμία περίπτωση!!! Τέλος, πρέπει να σημειώσουμε ότι στην αρχαία Ελλάδα τα παραπάνω φυτά μπορούσαν με την ανάλογη επεξεργασία να μετατραπούν σε ελιξίρια που θεράπευαν δεκάδες ασθένειες, γεγονός που επιβεβαιώνει και την παροιμία «από το αγκάθι βγαίνει ρόδο». Αφήνουμε, όμως, αυτές τις δουλειές στους ειδικούς και απολαμβάνουμε τα υπόλοιπα εκατοντάδες βρώσιμα χόρτα που μας χαρίζει η ελληνική γη.

Πηγή : Andro.gr μέσω enallaktikos


Σχόλιο αναγνώστη του ιστολογίου μας, με λάθη και παραλήψεις που παρατήρησε στο συγκεκριμένο άρθρο.

1.Το Φιδόχορτο ή Δρακοντιά ή Λαφιατόχορτο (Dracunculus Vulgaris) ανήκει στην οικογένεια των Αροειδών (Araceae) και αναγνωρίζεται εύκολα από την έντονη δυσοσμία που αναδύει, όπως και από το βλαστό του όπου είναι κυλινδρικός και έχει σχέδια και χρώματα που θυμίζουν σώμα φιδιού .

Το Arum Italicum αναφέρεται λανθασμένα ως φιδόχορτο. Τα συνήθη λαϊκά του ονόματα είναι Κόρακας, Δρακόντι. Λόγω της μεγάλης περιεκτικότητας της πόας του σε άμυλο, χρησιμοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της μεγάλης πείνας στην κατοχή, για την παρασκευή ενός είδους ψωμιού.

Και τα δυο είδη είναι δηλητηριώδη - αν κάποιος φάει μεγάλη ποσότητα-  πράγμα μάλλον αδύνατον γιατί δεν μοιάζουν καθόλου με φαγώσιμα χόρτα. Απαντώνται από τα τέλη του Φθινοπώρου έως τις αρχές του Καλοκαιριού, σε δροσερά και σκιερά μέρη.

Dracunculus Vulgaris

Βλαστός Dracunculus Vulgaris

Arum Italicum

2.Ο Φλόμος ο Θάψος (Verbascum thapsus) είναι όντως αυτό που εικονίζεται στη φωτογραφία του άρθρου και πρόκειται για το φυτό που περιγράφεται στο https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A6%CE%BB%CF%8C%CE%BC%CE%BF%CF%82

Όμως τόσο στο Wikkipedia όσο και στο άρθρο, έχει γίνει λάθος σε ότι έχει να κάνει με τη χρήση του για ψάρεμα, διότι υπάρχει η ίδια λαϊκή ονομασία για ένα ακόμη φυτό.

Το Φλόμο το δηλητηριώδες, γνωστό κυρίως ως Ευφόρβιον (Καλόαλος στις Κυκλάδες) Τουλάχιστον 3 είδη Ευφόρβιου υπάρχουν στην Ελλάδα με περισσότερο κοινό το Euphorbia characias. Όλα με τις ίδιες σχεδόν ιδιότητες. Περισσότερα στο http://www.vimatisko.gr/?page=news&records=details&_p.id=6990

 Φλόμο ή Ευφόρβιο ή Καλόαλος Euphorbia characias

3.Το Κώνειο και η περιγραφή του στο άρθρο είναι σωστή. Συμπληρωματικά, να προσθέσω ότι είναι το περισσότερο επικίνδυνο λόγω της ομοιότητας του με το φαγώσιμο Άγριο καρότο ή Σταφυλίνακα (Daucus sp.). Μπορεί όμως ο συλλέκτης να το ξεχωρίσει γιατί αυτό το τελευταίο όταν κοπεί, έχει έντονη μυρωδιά καρότου.

4.Η Ντατούρα ή Τάτουλας ή Διαβολοβοτάνι ή Χόρτο των Μαγισσών ή Στραμώνιο (Datura stramonium) είναι το δεύτερο σε επικινδυνότητα. Μπορεί εύκολα να αναγνωριστεί λόγω της έντονα φαρμακευτικής οσμής του. Κυριολεκτικά αν περάσεις δίπλα του, μυρίζει «φαρμακείο». Είναι φυτό που έφτασε στη χώρα μας από τη Λατινική Αμερική. Εξαιρετικά παραισθησιογόνο και δηλητηριώδες. Το φυτό αυτό έχει πλούσιο ιστορικό και έχουν γραφτεί αρκετά βιβλία με δοξασίες και μυστικές τελετές που αφορούν στη χρήση του (π.χ. Η Διδασκαλία του Δον Χουάν – Carlos Castaneda). Έχουν σημειωθεί αρκετοί θάνατοι νέων, που το χρησιμοποίησαν λόγω των ψυχότροπων ιδιοτήτων του. Χρησιμοποιήται ως καλωπιστικό φυτό και είναι πολύ δύσκολο να το μπερδέψει κάποιος με άλλα φαγώσιμα χόρτα.

Τσιγάρα κατασκευασμένα από τα φύλλα του Στραμώνιου πωλούνται χρόνια τώρα, στα φαρμακεία στην Ελλάδα, για την θεραπεία του άσθματος.

Η παράγραφος.... "Το επιστημονικό του όνομα (“Εκβάλλιον το ελατήριον”), το φυτό το πήρε επειδή όταν κάποιος αγγίξει τους καρπούς, αυτοί εκτοξεύονται παντού. Ωραίο παιχνίδι!" αφορά στο νούμερο 5 και όχι στο Στραμώνιο.

5.                  Ως έχει.

Επιπλέον. Υπάρχουν αρκετά δηλητηριώδη και ψυχότροπα φυτά στην Ελλάδα που είναι αρκετά πιο επικίνδυνα από τα 1,2,5. Ενδεικτικά αναφέρω μερικά από αυτά. Μανδραγόρας, Άτροπος η Δελεαστική, Υοσκύαμος, κ.α.

Να σημειώσω ότι όλα τα φυτά αυτά, περιέχουν δηλητηριώδης ή ψυχότροπες ουσίες σε διαφορετικές ποσότητες ανάλογα το τμήμα του φυτού. Π.χ. Άλλη περιεκτικότητα έχουν τα φύλλα, άλλη ο βλαστός, άλλη τα άνθη, άλλη η ρίζα. Μικρές δόσεις και από διαφορετικά μέρη των φυτών, δυνατόν να δράσουν φαρμακευτικά και όχι ως δηλητήρια.