Αυτοκρατορία, Κρίση και Πόλεμος

Επιμέλεια – Μεταφράσεις: Κώστας Δημητριάδης

Στο σημερινό φύλλο παρουσιάζουμε δύο άρθρα για τον πόλεμο στην Ουκρανία που θίγουν διαφορετικές πλευρές, και έχουν διαφορετικό τόνο και λειτουργικότητα. Που γράφτηκαν με το μυαλό σε διαφορετικές προτεραιότητες, δείχνοντας καθένα με τον τρόπο του κάτι σημαντικό: τη συνθετότητα του θέματος «πόλεμος και σύγκρουση κοσμοκρατορικών διαστάσεων» που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα.

Και επιπλέον κάτι καίριο, που συνήθως το προσπερνάμε: το «ποιος είναι», πού στέκεται αυτός που τοποθετείται. Ποιες κοινωνικές, πολιτικές, αγωνιστικές, ενεργητικές διαθέσεις και συγκροτήσεις εκπροσωπεί, πόσο βαραίνει ο ρόλος και η κατάσταση της κοινωνίας, της χώρας όπου ζει. Και τα δύο άρθρα στέκονται θαρραλέα, κριτικά απέναντι στον κυρίαρχο πολεμοκάπηλο λόγο.

Το πρώτο, με τίτλο «Η μεταμόρφωση της Αυτοκρατορίας και τα θύματά της», είναι του Ιταλού φιλοσόφου και κοινωνικού ανθρωπολόγου Αντρέα Τζοκ, τοποθετήσεις του οποίου έχουμε παρουσιάσει και σε προηγούμενα φύλλα του Δρόμου (563, 566). Στο παρόν άρθρο, η οπτική του εστιάζει στις πολλαπλές δυναμικές που ξεδιπλώνει η κρίση της παγκοσμιοποίησης, που υπήρξε η μορφή οργάνωσης του αμερικανικού ιμπεριαλισμού μετά την πτώση της ΕΣΣΔ – σε συνδυασμό με τις αναδυόμενες δυνάμεις της Κίνας κατ’ αρχάς, αλλά και της παρεμβαλλόμενης στρατιωτικής και γεωπολιτικής ισχύος της Ρωσίας. Διαθέτει επιπλέον γόνιμες πλευρές ο τρόπος που βλέπει ο Τζοκ την αλληλουχία ανάμεσα στη διαχείριση της πανδημίας και στον τωρινό πόλεμο (στις διάφορες διαστάσεις και είδη του) ως βασικά οχήματα, από πλευράς των ιθυνόντων κύκλων της Δύσης, για την αντιμετώπιση των κλονισμών που υφίσταται η κυριαρχία τους. Τόσο απέναντι στις διεθνείς ανταγωνίστριες ανερχόμενες δυνάμεις, όσο και στο εσωτερικό απέναντι στην διευρυνόμενη κοινωνική δυσφορία. Ξεχωριστό ενδιαφέρον έχει και το θέμα που θέτει για τη σχέση ανάμεσα στο τι προκύπτει από τύχη και στο τι είναι σκόπιμο, όπως και το συναφές θέμα σχετικά με το «ποιος τελικά οδηγεί το σκάφος» των εξελίξεων – κι όλα αυτά σε ένα τοπίο που διέπεται τόσο πολύ από την καπιταλιστική αναρχία των ανταγωνισμών ώστε η σκέψη συχνά παγιδεύεται ανάμεσα στο ότι τα πράγματα εξελίσσονται «αυθόρμητα» και από μόνα τους, ή ότι «όλα κατευθύνονται από κάποιο αόρατο κέντρο».

Διαβάστε την συνέχεια στο edromos